ปรางค์บ้านปรางค์ อโรคยาศาล แห่งพระเจ้าชัยวรมันที่ 7

ปรางค์บ้านปรางค์  ตั้งอยู่ตำบลบ้านปรางค์ อำเภอคง จังหวัดนครราชสีมา เป็นโบราณสถานที่สร้างขึ้นมาด้วยสถาปัตยกรรมแบบขอมในสมัยพระเจ้าชัยวรมันที่ 7 หรือราวๆ พุทธศตวรรษที่ 18 ซึ่งโบราณสถานแห่งนี้น้อยคนนักที่จะรู้จักและเคยมาท่องเที่ยว เนื่องจากอยู่ห่างไกลจากแหล่งท่องเที่ยวอื่นๆ ในโคราชมากนักและยังขาดการประชาสัมพันธ์ทำให้น้อยคนนักที่จะรู้จักสถานที่สำคัญและสวยงามควรค่าแก่การอนุรักษ์แห่งนี้

ปรางค์บ้านปรางค์ สร้างด้วยหินทรายแดงองค์เดียวโดด ๆ มีแผนผังเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสย่อมุม ส่วนบนชำรุดหักพัง คงเหลือตัวเรือนธาตุกับส่วนบนอีกหนึ่งชั้น ในด้านทิศตะวันออกนั้นมีซุ้มซึ่งเจาะหน้าต่างทั้งสองด้าน การเข้ากรอบประตูหินทรายเหมือนกับที่ปราสาทหินพิมาย และโครงสร้างที่เหลืออยู่มีลักษณะที่ใกล้เคียงกับปราสาทหินพิมายด้วย กำแพงแก้วล้อมรอบเป็นรูปสี่เหลี่ยมจัตุรัสที่เห็นนั้น ไม่ใช่ของเดิมที่มีมาตั้งแต่การสร้างปราสาท แต่มาต่อเดิมภายหลังจากยุคไหนนั้นไม่แน่ชัดและคาดว่าน่าจะใช้ หินที่พังลงมาจากตัวปราสาทมาก่อเป็นแนวกำแพงแทน  เป็นการนำหินที่หักพังมาก่อเป็นแนวกำแพงรอบนอกกำแพงแก้วอีกชั้นหนึ่ง

ปรางค์บ้านปรางค์เรียกได้ว่าเป็นโรงพยาบาลหรือ อโรคยาศาล ตามคติศาสนาพุทธ ลัทธิมหายานในสมัยนั้นในสมัยนั้น ภายในปราสาทจะประกอบไปด้วย ปราสาทประธานทรงสี่เหลี่ยมเพิ่มมุมก่อมุขยื่นด้านหน้าหรือด้านทิศตะวันออก มีวิหารตั้งอยู่ทางทิศตะวันออกเฉียงใต้ของปราสาทประธาน มีโคปุระอยู่ทางทิศตะวันออก และมีกำแพงแก้ว ที่สร้างต่อเชื่อมจากโคปุระล้อมรอบโบราณวัตถุที่สำคัญได้แก่ ประติมากรรมหินทรายรูปพระไภสัชยคุรุ และบริวาร 2 องค์ คือ พระสุริยไวโรจนะ และ พระจันทรไวโรจนะ เป็นรูปเคารพในศาสนาพุทธ ลัทธิมหายาน ศิลปะขอม แบบบายน ( ราวพุทธศักราช 1720 –1780 )

ในสมัยก่อนนั้นสถานที่แห่งนี้จะใช้เป็นโรงพยาบาลเอาไว้รักษาผู้คนที่เจ็บได้ป่วย แต่เมื่อเวลาผ่านไป ความเจริญก้าวหน้าทางการแพทย์เข้ามาทำให้สถานที่แห่งนี้เปลี่ยนมาเป็นสถานที่ศักดิ์สิทธิ์ประจำหมู่บ้าน ที่ชาวบ้านจะใช้สักการบูชา ซึ่งในทุกๆ วันแรม 15 ค่ำ เดือน 4 จะมีการทำบุญตักบาตร ประจำทุกปี เพื่อเป็นการสักการบูชา โดยใช้กล้วยน้ำว้าสุกและขนมหวานต่าง ๆ ในการไหว้บูชา  อีกทั้งชาวบ้านปรางค์ยังมีความเชื่อที่ว่า ทุกบ้านที่อาศัยอยู่ในบริเวณปรางค์บ้านปรางค์จะต้องปลูกต้นกล้วยไว้หน้าบ้าน เพราะเชื่อกันว่าการปลูกต้นกล้วยไว้หน้าบ้านจะเหมือนเป็นการให้ความเคารพแก่สิ่งศักดิ์สิทธิ์ปกป้องคุ้มครองคนภายในบ้านไม่ให้ได้รับอันตราย

——————————————————————————

ขอขอบคุณที่มา : http://www.oknation.net/blog/poppy19/2015/03/16/entry-1

: http://nuengruetaiinlieng199.blogspot.com/2010/02/blog-post.html

ขอขอบคุณภาพประกอบ : http://www.oknation.net/blog/poppy19/2015/03/16/entry-1