แผนตั้งกลุ่มโคราช คลัสเตอร์พัฒนาการท่องเที่ยวอารยธรรมอีสานใต้ 1 ใน 8 คลัสเตอร์ท่องเที่ยวแห่งชาติ

“กอบกาญจน์” ชู 8 คลัสเตอร์ เข้าแผนพัฒนาการท่องเที่ยวแห่งชาติฉบับที่ 2 ขยายผลการทำงานระยะยาว ใช้เป็นกรอบบูรณาการจัดสรรงบประมาณการพัฒนาของหน่วยงานต่างๆ ที่เกี่ยวข้อง พร้อมหนุน อพท.ผนึกกรมท่องเที่ยว ร่วมพัฒนา 41 จังหวัด ทั้งเล็งเพิ่มคลัสเตอร์กรุงเทพฯโฟกัสย่านสวนลุมพินีและหลังสวน ด้านอพท.รอ ครม.ไฟเขียวแก้ พ.ร.ฎ.ทั้งจัดโครงสร้างองค์กรรับพื้นที่เพิ่ม และชงประกาศหัวหิน และเชียงแสน เป็นพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน

นางกอบกาญจน์ วัฒนวรางกูร รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา เผยถึงการจัดทำแผนพัฒนาการท่องเที่ยวแห่งชาติ ฉบับที่ 2 (พ.ศ.2560-2564) ที่ดำเนินการอยู่นั้น ในแง่ของการพัฒนาเชิงพื้นที่ กระทรวงการท่องเที่ยวฯ จะให้ความสำคัญกับการพัฒนาการท่องเที่ยวใน 8 เขตพัฒนาการท่องเที่ยว (คลัสเตอร์) โดยจะจัดทำแผนปฏิบัติงาน สำหรับแผนการพัฒนาในระยะกลางและมุ่งสร้างให้เป็นแผนระยะยาวต่อไป ซึ่งเป็นเรื่องของแผนพัฒนาท่องเที่ยวเชิงพื้นที่ ที่จะขับเคลื่อนโดยคณะกรรมการนโยบายท่องเที่ยวแห่งชาติ และสอดคล้องกับยุทธศาสตร์ชาติ เพื่อให้การพัฒนาในกลุ่มจังหวัดต่างๆ ใน 8 คลัสเตอร์ท่องเที่ยวของกระทรวงต่างๆ รวมถึงหน่วยงานที่เกี่ยวข้องให้มีการพัฒนาเป็นไปในทิศทางเดียวกัน และทำให้มั่นใจว่าจะสามารถพัฒนาได้อย่างต่อเนื่อง

ในการพัฒนาพื้นที่ดังกล่าว ขณะนี้ทางคณะกรรมการนโยบายท่องเที่ยวแห่งชาติ (ท.ท.ช.) ได้ให้ทางองค์การบริหารการพัฒนาพื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน (องค์การมหาชน) หรือ อพท. มาร่วมมือกับกรมการท่องเที่ยว ในการร่วมพัฒนาใน 8 คลัสเตอร์ท่องเที่ยว เพื่อบูรณาการทำงานร่วมกันด้วย รวมทั้งอยากเพิ่มคลัสเตอร์กรุงเทพฯ โดยเฉพาะย่านสวนลุมพินีและหลังสวน เนื่องจากเป็นพื้นที่ที่สำนักงานทรัพย์สินส่วนพระมหากษัตริย์ มีแผนจะส่งเสริมให้เกิดโครงการลงทุนใหม่อีกหลายโครงการต่อเนื่องไปถึงปีพ.ศ.2562 อาทิ เรสิเดนต์, โรงแรม, อาร์ตมิวเซียม, วอล์กกิ้ง สตรีต ,เมดิคัลแอนด์เฮลธ์เซ็นเตอร์ ที่จะเป็นจุดขายใหม่ของกรุงเทพฯในอนาคต

แต่การที่อพท. จะเข้าไปบูรณาการทำงานร่วมกับกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา เพื่อพัฒนาการท่องเที่ยวใน 8 คลัสเตอร์นั้น จะต้องมีการแก้ไขพระราชกฤษฎีกา (พ.ร.ฎ.) จัดตั้งอพท. ให้ครอบคลุมการพัฒนาใน 8 คลัสเตอร์ดังกล่าวด้วย นอกเหนือจากภารกิจหลัก โดยคาดว่าในเร็วๆ นี้น่าจะนำเสนอคณะรัฐมนตรี (ครม.) เพื่อขอความเห็นชอบให้มีการแก้ไขกฎหมายในเรื่องนี้

นอกจากอพท.จะดูแลการพัฒนา 6 พื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ที่ครอบคลุม 7 จังหวัดแล้ว ถ้ารวมพื้นที่ 8 คลัสเตอร์ ก็จะขยายการพัฒนาครอบคลุมเพิ่มอีก 41 จังหวัด แม้อพท.จะมีพื้นที่ในการพัฒนาเพิ่มขึ้นรวม 48 จังหวัด แต่ใช้งบประมาณเท่าเดิมแต่ประการใด เพราะการทำงานของอพท.จะเน้นการเข้าไปเพิ่มจำนวนเครือข่ายภาคีในพื้นที่ เพื่อพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ภายใต้การขับเคลื่อนการท่องเที่ยวใน 4 นโบาย คือ ท่องเที่ยวโดยชุมชน,การท่องเที่ยวเชิงสร้างสรรค์,การท่องเที่ยวคาร์บอนต่ำและการส่งเสริมรายได้ชุมชนผ่านการท่องเที่ยวเป็นสำคัญ เพื่อผลักดันให้เกิดกระจายรายได้ การจ้างงานในท้องถิ่น และการกระจายการเชื่อมโยงกับปัจจัยการผลิตในพื้นที่ เนื่องจากอพท.เคยผ่านงานเหล่านี้มา จะทำให้การได้เข้าไปมีส่วนร่วมในการบูรณาการด้านการท่องเที่ยวใน 8 คลัสเตอร์ มีกรอบการทำงานที่กว้างขึ้น และนำชุมชนที่มีศักยภาพมาส่งเสริมเพื่อเป็นต้นแบบได้

อีกทั้งเพื่อแสดงให้เห็นว่าการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนในพื้นที่ของอพท.ช่วยให้เกิดเงินหมุนเวียนสร้างรายได้กลับคืนสู่ชุมชน อพท.ได้ร่วมมือกับสถาบันวิจัยและให้คำปรึกษาแห่งมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (TU-RAC) จัดทำการประเมินผลลัพธ์ของพัฒนาการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนของอพท. ด้านเศรษฐกิจ ด้วยทฤษฏีทวีคุณของรายได้จากการท่องเที่ยว (Multiplier Effect of Tourism) โดยเก็บตัวอย่าง 1,062 ราย ซึ่งมีภาคีเครือข่ายของอพท.150 หน่วยงาน พบว่าสร้างรายได้ทวีคูณสะพัดในท้องถิ่น 2.09 เท่า มากกว่าผู้ประกอบการทั่วไปที่ไม่ได้เป็นภาคีเครือข่าย ซึ่งมีผลการประเมินในระดับ 1.38 เท่า ดังนั้นการเพิ่มภาคีเครือข่ายของอพท.ที่ต่อไปจะครอบคลุมเพิ่มขึ้น ใน 41 จังหวัดในกลุ่ม 8 คลัสเตอร์ท่องเที่ยว จะช่วยให้เกิดการท่องเที่ยวยั่งยืนช่วยสร้างเศรษฐกิจชุมชนท้องถิ่นและสร้างรายได้ให้ชุมชนได้อย่างมั่นคง

ปัจจุบันโครงสร้างของอพท.ที่ดำเนินการอยู่ ก็สามารถขยายผลการพัฒนาเพิ่มในหลายจังหวัดที่อยู่ในคลัสเตอร์ท่องเที่ยวนี้ได้ อย่างไรก็ตามยังมีในบางพื้นที่ซึ่งยังขาดอยู่ ทางอพท.จะจัดโครงสร้างเพื่อจัดตั้งสำนักงานเพิ่มเติม เพื่อขยายการดูแลการบูรณาการท่องเที่ยวใน 8 คลัสเตอร์ในส่วนที่ยังขาดอยู่คือพื้นที่ในเขตพัฒนาการท่องเที่ยวฝั่งทะเลตะวันตก,อันดามัน,อีสานใต้ และได้ทำประชาพิจารณ์ เพื่อเสนอครม.ประกาศพื้นที่พิเศษเพิ่มเติมอีก 2 พื้นที่ ได้แก่ 1.พื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนเมืองหัวหิน-ชะอำและพื้นที่เชื่อมโยงและ2.พื้นที่พิเศษเพื่อการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนเมืองเชียงแสนและพื้นที่เชื่อมโยง

แหล่งข้อมูล : ฐานเศรษฐกิจ
ภาพประกอบ : ฐานเศรษฐกิจ, Architectural Photography, teaw-ing, The Tourist Diary และ teawkinnon